سلامت وریدهای پا

واریس پا و نارسایی وریدی؛ از تشخیص تا درمان

واریس فقط یک مسئله زیبایی نیست. سنگینی و درد پا، ورم عصرگاهی، خارش، تغییر رنگ اطراف مچ یا زخم می‌توانند نشانه افزایش فشار وریدی باشند. ارزیابی بالینی و در صورت نیاز سونوگرافی داپلر، مسیر درمان را مشخص می‌کند.

نویسنده: دکتر اسفندیار نوروزیبازبینی: مرداد ۱۴۰۵زمان مطالعه: ۸ دقیقه
۰۱

واریس علامت‌دار می‌تواند بر فعالیت و کیفیت زندگی اثر بگذارد.

۰۲

پیش از درمان مداخله‌ای، نقشه وریدی با سونوگرافی داپلر تهیه می‌شود.

۰۳

درمان بر اساس علائم، الگوی رفلاکس و شرایط هر بیمار انتخاب می‌شود.

جلد بوکلت آموزشی واریس پا و ورم ناشی از نارسایی وریدی
هدیه آموزشی برای بیماران

راهنمای آموزشی واریس پا و ورم وریدی

نسخه ۱۱ صفحه‌ای و قابل نگهداری برای شناخت علائم، مراقبت روزانه، جوراب واریس، گزینه‌های درمان و نشانه‌های هشدار.

دانلود رایگان بوکلت PDF

چه علائمی به نفع نارسایی وریدی هستند؟

رگ‌های برجسته و پیچ‌خورده، احساس سنگینی یا فشار ساق، درد مبهم، خارش، گرفتگی شبانه و ورم قوزک در پایان روز از علائم شایع‌اند. ورم وریدی معمولاً با ایستادن طولانی بیشتر و با راه‌رفتن یا بالابردن پا کمتر می‌شود.

تغییر رنگ قهوه‌ای اطراف مچ، سفت‌شدن پوست و زخم وریدی نشانه بیماری پیشرفته‌ترند. شدت ظاهری رگ‌ها همیشه با شدت علائم یکسان نیست؛ بنابراین تصمیم درمانی فقط بر اساس ظاهر پا گرفته نمی‌شود.

تشخیص چگونه انجام می‌شود؟

شرح حال و معاینه مشخص می‌کنند که علائم تا چه اندازه با بیماری وریدی سازگارند و آیا علل دیگری مانند بیماری شریانی، لنف‌ادم، بیماری قلبی یا داروها باید بررسی شوند. هر ورم پایی ناشی از واریس نیست.

اگر درمان مداخله‌ای مطرح باشد، سونوگرافی داپلر وریدی برای تأیید رفلاکس، بررسی وریدهای عمقی و تهیه نقشه مسیرهای درگیر انجام می‌شود. نتیجه داپلر باید همراه با علائم و یافته‌های معاینه تفسیر شود.

در خانه چه کارهایی مفید است؟

پیاده‌روی منظم و حرکت مکرر مچ، پمپ عضلات ساق را فعال می‌کند. در کارهای نشسته یا ایستاده بهتر است هر ۴۵ تا ۶۰ دقیقه چند دقیقه راه بروید و هنگام استراحت پاها را بالا بگذارید. کنترل وزن و مراقبت از پوست اطراف مچ نیز اهمیت دارد.

جوراب واریس می‌تواند درد و ورم را کاهش دهد، اما اندازه و فشار آن باید متناسب باشد. وجود بیماری شریانی پا، بی‌حسی قابل‌توجه، زخم یا بعضی شرایط پزشکی انتخاب جوراب را تغییر می‌دهد؛ بنابراین فشار نامناسب را خودسرانه انتخاب نکنید.

درمان واریس چگونه انتخاب می‌شود؟

همه بیماران به مداخله نیاز ندارند. آموزش، فعالیت، کنترل وزن، بالاگذاشتن پا و درمان فشاری در بسیاری از افراد بخشی از برنامه‌اند. اگر واریس علامت‌دار و رفلاکس محوری تأیید شود، در بیمار مناسب درمان رگ معیوب برای کاهش علائم بر استفاده طولانی‌مدت از جوراب ترجیح داده می‌شود.

روش‌های درمانی شامل لیزر یا رادیوفرکوئنسی داخل وریدی، اسکلروتراپی با هدایت سونوگرافی، روش‌های غیرحرارتی و در موارد منتخب جراحی محدود هستند. انتخاب روش به آناتومی ورید، قطر و عمق رگ، الگوی رفلاکس، سابقه لخته، بیماری‌های همراه و ترجیح آگاهانه بیمار بستگی دارد.

برای ویزیت چه اطلاعاتی همراه داشته باشیم؟

زمان شروع علائم، ارتباط آن‌ها با ایستادن یا فعالیت، سابقه بارداری، لخته وریدی، درمان‌های قبلی و فهرست داروها را یادداشت کنید. اگر داپلر قبلی دارید، گزارش و تصاویر آن را همراه بیاورید.

بهتر است لباسی بپوشید که معاینه هر دو پا را آسان کند. ارزیابی وریدی معمولاً با مشاهده و لمس پا در وضعیت ایستاده و خوابیده انجام می‌شود و تصمیم نهایی پس از کنار هم گذاشتن شرح حال، معاینه و داپلر گرفته می‌شود.

منابع منتخب

اسناد و منابع علمی

راهنمای بیماری مزمن وریدی اندام تحتانی؛ انجمن جراحی عروق اروپاراهنمای درمان واریس؛ انجمن جراحی عروق و انجمن وریدی آمریکاتشخیص و درمان واریس اندام تحتانی؛ راهنمای NICE
پاهایتان سنگین، متورم یا دارای رگ‌های برجسته است؟

برای ارزیابی وریدهای پا وقت بگیرید.

معاینه و در صورت نیاز سونوگرافی داپلر کمک می‌کند علت علائم و مناسب‌ترین مسیر درمان مشخص شود. محتوای آموزشی جایگزین ارزیابی اختصاصی نیست.

مشاهده ساعات و نوبت‌دهیتماس با مطب: ۰۲۱ ۸۸۳۳ ۸۱۳۰